محصولات ویژه

قیمت لحظه ای

سه شنبه, ۲۰ آذر ۱۳۹۷ | ۰۱:۳۳

تولید کننده‌ها

سکه مهریه طرح قدیم یا جدید

آیا برای پرداخت مهریه میتوان سکه غیر بانکی داد داد؟

پاسخ خیر است زیرا طبق سیاست پولی کشور مجوز ضرب سکه تنها در اختیار بانک مرکزی است و سکه اساسا توسط بانک ضرب میشود و کسانی که مشابه سکه بانک مرکزی را ضرب میکنند خود متخلف هستند و با تولید کننده این نوع سکه ها برخورد قانونی خواهد شد و شما نمیتوانند در محاکم قانونی صحبتی از غیر بانکی به میان بیاورید چون اساسا این سکه ها را به عنوان طلای خام خریداری میکنند

برای مهریه سکه بهار آزادی طرح قدیم یا طرح جدید کدام یک بایستی به عنوان مهریه به زوجه پرداخت شوند؟ 

در عقدنامه تنها عبارت «سکه بهار آزادی» قید شده و طرح قدیم یا جدید بودن آن تصریح نشده است.در این باره چند نظریه مشورتی صادر شده که در زیر درج می گردد:

من هر دو ماه یک سکه مهریه پرداخت میکنم.در عقدنامه سکه بهار آزادی نوشته شده است، اگر طرح قدیم بخرم دادگاه باید قبول کند یا حتما الزاما باید طرح جدید باشد؟

پاسخ : در صورتی که در عقدنامه و یا رای دادگاه، طرح جدید یا قدیم بودن آن قید نشده باشد نمی توان زوج را ملزم به پرداخت نوع خاص و گرانتر نمود.

سلام .در عقدنامه من ۵۱۴ عددسکه بهار ازادی قید شده به عنوان مهریه ...الان میخواهم بدانم دادگاه سکه طرح جدید را برایم محاسبه میکند یا طرح قدیم ....ممنونم

مستحضر باشید که در حال حاضر سکه طرح جدید لحاظ میشود ولی تفاوت قیمتی میان این دو نوع وجود دارد

محكومانی كه در خصوص مهریه به تحویل سكه بهار آزادی محكوم شده‌اند، با توجه به اینكه در سند نكاحیه، مهریه به طور مطلق «سكه بهار آزادی» تعیین شده و نوع سكه با طرح قدیم یا با طرح جدید مشخص نشده (موضوع تعهد است) حال كه زوج به پرداخت سكه محكوم شده، آیا ملزم به پراخت سكه با طرح قدیم است یا جدید؟...

پاسخ: منظور از «سكه بهار آزادی» در سند نکاحیه طبیعتا سكه متداول است، نه نوع اعلی و ادنی آن.

با توجه به مقررات ماده ۲۷۹ قانون مدنی در صورت کلی بودن موضوع تعهد، متعهد مجبور به ایفای فرد اعلای آن نمی باشد بنابراین در فرض استعلام سکه بهار آزادی(موضوع مهریه) اعم از قدیم یا جدید می تواند به عنوان مهریه پرداخت شود و زوج را نمی توان ملزم به تادیه نوع خاص و گرانتر سکه نمود مگر اینکه محرز شود منظور آن نوع خاص بوده است.

سکه بهار آزادی اعم از قدیم و جدید می تواند به عنوان مهریه پرداخت شود و زوج را نمی توان ملزم به پرداخت نوع خاص و گرانتر نمود مگر اینکه محرز شود منظور آن نوع خاص بوده است.

هر سکه بهار آزادی اعم از قدیم و جدید می تواند به عنوان مهریه پرداخت شود و نمی توان زوج را ملزم به پرداخت نوع خاص و گرانتر نمود، مگر آنکه محرز شود که منظور آن نوع خاص بوده است.

قبول مهریه سنگین تحت شرایط حاکم بر مجلس خواستگارى

سؤال: من براى خواستگارى و ازدواج اقدام کردم و در موقع تعیین مهریه با مشکل روبرو شدم به طورى که در ظاهر و با اکراه و بخاطر شرایط حاکم بر مراسم با مبلغ مهریه پیش نهادى که 500 سکه بود موافقت کردم سوالم این بود که مسئله مهریه از نظر شرعى چه حکمى دارد؟

جواب: اگر داماد با رضایت خود مبلغ زیادى را مَهر قرار دهد و عقد ازدواج بر طبق آن مهریه خوانده شود، آن مقدار مَهر بر عهده شوهر لازم مى‌شود.

تغییر شرایط مهریه

سؤال: در خصوص شرایط مهریه مى‌خواستم بدانم آیا از نظر شرعى تغییر شرط عندالمطالبه بودن به عندالاستطاعه بودن چگونه است؟
جواب: با توافق زوجه بلامانع است.‏

معلوم نبودن طرح سکه مهریه

سؤال: اگر در عقدنامه (عقد دائم) مشخص نشده باشد ملاک مهریه، سکه طرح قدیم است یا جدید آیا عقد بر آن صحیح است؟

جواب: در فرض سوال اگر تعیین یکى از آن دو ـ هر چند با متعارف بودن آن ـ ممکن نیست، عقد صحیح است و شوهر باید مهرالمثل را بپردازد.

قراردادهاى بعد از عقد در مورد پرداخت مهریه

سؤال: مردى از دنیا رفته است و مهریه همسرش هشت میلیون تومان بوده است. قبل از ازدواج در مورد سه دانگ خانه که فقط زمین آن موجود و مال زوج بوده است توافق شده بود که مهر زن باشد در حالیکه هنوز خانه ساخته نشده بود. چیزى که زوج نوشته و در حضور چند شاهد امضاء کرده به قرار ذیل است:

«اینجانب بطور شرعى و قانونى ملزم مى‌شوم هر زمان ساختمان خانه مسکونى خودم واقع در ... تکمیل گردید 3 دانگ مشاع از 6 دانگ آن را به نام همسرم... در یکى از دفاتر اسناد رسمى انتقال دهم و ایشان مبلغ 8 میلیون تومان را رسید نماید». ضمناً در ذیل این برگه پدر شوهر متعهد شده است که 30 سکه به زوجه دهد (تعهد بعد از عقد) که هنوز به وى نداده است.

قبل از تقسیم ارث چه چیزى باید به عنوان مهریه به زوجه پرداخت گردد؟ 3 دانگ خانه که هنوز هم تمام نشده است یا 8 میلیون تومان؟ آیا پدر شوهر ملزم به دادن 30 عدد سکه به زوجه مى‌باشد؟

جواب: مهریه‌اى را که شوهر بدهکار آن و زن طلبکار آن است خصوص همان مبلغى است که در حین اجراى عقد نکاح، عقد بر آن خوانده شده و با فوت شوهر، زن حق دارد آن مبلغ را از ترکه شوهر مطالبه و دریافت کند، و قرار بعدى شوهر و همچنین قرار بعدى پدر شوهر اعتبار شرعى ندارد و موجب حق مطالبه چیزى براى زوجه نیست

س: اگر در عقدنامه (عقد دائم) مشخص نشده باشد ملاک مهريه، سکه طرح قديم است يا جديد آيا عقد بر آن صحيح است؟

ج) در فرض سؤال، اگر تعيين يكى از آن دو ـ هر چند با متعارف بودن آن ـ ممكن نيست، عقد صحيح است و شوهر بايد مهرالمثل را بپردازد.

منبع: برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی خامنه ای.

چگونگی پرداخت مهریه نامشخص

متن سئوال

نظر به اینكه این جانب ... تصمیم به پرداخت مهریه همسر قانونی و شرعی خود را دارم و با عنایت به اینكه مهریه ایشان ۳۱۳ سكه طلا به صورت مبهم و مجهول و بدون ذكر مشخصات دقیق می باشد. از دفاتر علمای قم استفتائاتی نموده و تمامی علما مهریه بدون ذكر مشخصات را باطل اعلام نموده اند; لذا خواهشمند است درصورت امكان نظریه مركز در این خصوص اعلام و ارائه طریق نمایید.

۱. پاسخ سؤال از بعد اثباتی 
قطع نظر از مناقشات و محتملات علمی قابل طرح حول مسأله لزوم معلوم بودن مهریه كه در قسمت بعدبه آن خواهیم پرداخت ، عبارت «۳۱۳ عدد سكه طلا به عنوان مهریه » در جامعه زبانی ما و عرف عام جامعه ،در۳۱۳ عدد سكه تمام بهار آزادی رایج در زمان انشای عقد مزبور ظهور دارد. بر این اساس باید گفت مهریه یادشده كاملا معلوم است و تنظیر آن با ماشین در استفتائات پیوستی ، تنظیر دو امر غیر متناظراست . دلیل بر معلوم بودن این مهریه به نحو مزبور، فهم اهل عرف در مقام استظهار از عبارت یاد شده است ; بنابراین باید گفت : «ازآن جا كه به دستور ماده ۱۰۷۹ ق .م . رفع جهالت از مال موضوع مهر، نزد طرفین كافی می باشد و مطابق ماده ۲۲۴ ق .م . استظهار عرفی از یك لفظ، ملاك تعیین معانی مقصوده متعاقدین شناخته شده است ; عبارت «مهریه :۳۱۳ عدد سكه طلا» ظهور در ۳۱۳ عدد تمام سكه طلای رایج در زمان وقوع عقد دارد. به عبارت دیگر، مستفاداز مواد یاد شده و نیز مسأله ۳ تحریرالوسیله ۱ این است كه برای تعیین مهر، ذكر عباراتی كه آن را عرفا از ابهام خارج نماید كافی می باشد. و با وجود عبارت «مهریه : ۳۱۳ عدد سكه طلا» ابهامی در این كه سكه طلا به عنوان مهریه چیست ، برای عرف باقی نمی ماند; بلكه فورا آن را به سكه تمام رایج در وقت عقد حمل می نماید چنان كه وجه نقد را به وجه رایج حین العقد حمل می نماید. بدیهی است كه بار اثبات ادعای خلاف چنین ظاهری ، بامدعی آن است .
خلاصه آن كه ، در قضیه مطروحه با توجه به عرف جامعه ما «سكه طلا» انصراف به «سكه تمام بهار آزادی »دارد و قبلا طرح قدیم آن متعارف بوده و در چند سال اخیر طرح جدید متعارف شده است ; لذا با توجه به تاریخ عقدنامه و زمان وقوع عقد نكاح باید دید كدام یك از این دو نوع طرح متعارف بوده است . در هرحال ذمه زوج به پرداخت ۳۱۳ سكه تمام بهار آزادی متعارف زمان عقد (برحسب مورد، طرح قدیم یا جدید) مشغول است و مكلف به پرداخت آن به زوجه می باشد.
۲. پاسخ به سؤال از بعد ثبوتی 
در مورد مسأله لزوم معلوم بودن مهریه سه صورت متصور است :
الف . مهریه باید مانند موضوع بیع و اجاره ، تفصیلا معلوم گردد.
ب . مهریه حتی اگر مجهول هم باشد ایرادی ندارد.
ج . مهریه باید اجمالا معلوم باشد ولی معلوم كردن تفصیلی آن لازم نمی باشد.
از بررسی كلمات فقهای امامیه بدست می آید كه مهریه باید معین گردد ولی تعیین آن دقیقا همانند تعیین موضوع معامله در معاوضات حقیقیه نیست ولی ابهام كلی آن نیز باعث بطلان مهر می شود. صاحب جواهر بعداز نقل مضمون جملات فوق از قول صاحب قواعد می فرماید: «بل لم اجد خلافا بینهم فی ذلك »۲. از همین رواست كه مؤلف نهایه المرام می نویسد: «و قد قطع الاصحاب بانه لابد ان یكون معلوما فی الجمله ... لان النكاح لیس علی حد المعاوضات الحقیقیه »۳. حضرت امام (ره ) در تحریر نیز از همین نظر پیروی كرده و به آن فتواداده اند.۴
مرحوم آیت الله اراكی در مقام معرفی سر تفاوت نحوه معلوم بودن موضوع بیع و اجاره با مهریه درنكاح می نویسد: «و لعل السر ما قالوه ان الدلیل الدال علی اعتبار التقدیر بالامور المذكوره ]كیل و وزن و عد [حدیث الغرر» و بعد ادامه می دهند كه اخبار مربوط به غرر اختصاص به بیوع و معاملات دارد و شامل نكاح نمی شود.حتی ایشان اضافه می كنند كه ممكن است صفات موضوع مهر، مجهول باشد ولی عرفا معلومیت مهر صدق نماید و ما چیزی زاید بر این مقدار لازم نداریم .۵
شاید بتوان صحیحه محمدبن مسلم را كه در آن پیامبر اكرم (ص ) در مقام انشای عقد فرمود: «زوجتكهاعلی ما تحسن من القرآن فعلمها ایاها» را بر همین مورد حمل نماییم ; زیرا ایشان (ص ) ویژگی های آن مقدار ازقرآن راكه باید به زوجه آموزش دهد بیان نفرمودند.۶
مرحوم صاحب جواهر از این هم بالاتر رفته و می فرماید: «یصح جعل المهر «شیئا» و نحوه و یتعین علی الزوج اقل ما یتمول علی انه لیس فی شی ء من نصوص المقام اعتبار المعلومیه فیه ...»۷; بنابراین ، حتی اگرمفروض سؤال را معلوم به تفصیل هم تلقی ننماییم ، قطعا معلوم به اجمال خواهد بود كه برای صحت مهر كافی است .
در ذیل استفتایی كه از مراجع معظم تقلید در این زمینه به عمل آمده به نظر می رسد:
سؤال 
چنانچه در ازدواج دائمی شیئی به عنوان مهریه قرار گیرد كه به دلیل غفلت ، مشخصات و نوع آن معین وثبت نگردد مثلا مرد بگوید مهر كردم یك عدد ماشین جهت ایاب و ذهاب یا ۵۰۰ عدد سكه طلا تمام بهار آزادی كه قیمت وسیله نقلیه حداقل ۳ میلیون تومان و حداكثر ۵۰ میلیون تومان می تواند باشد و همچنین قیمت هر سكه تمام بهار از نوع طرح جدید ۷۲/۰۰۰ تومان و طرح قدیم آن ۸۲/۰۰۰ تومان می باشد. حال چنانچه قبل از تمكین خاص ، زن درخواست مهریه كند و یا این ازدواج به طلاق ختم شود و با توجه به این كه بین حداقل مبلغ و حداكثرمبلغ مهریه تفاوت چشمگیری است تكلیف چیست ؟۸

آیت الله العظمی محمدتقی بهجت 
«در مثل ماشین بر قدر وسط محمول است با در نظر گرفتن مطابق شأن بنابر احتیاط و در مثل سكه اگر یكی از آنها متعارف است به آن اطلاق می شود و اگر هر دو سكه متعارف است بر میانگین مصالحه نمایند.»
آیت الله العظمی میرزا جواد تبریزی 
«چنانچه در زمان وقوع عقد، نوع خاصی از ماشین یا سكه متعارف بوده شوهر باید مهر را از همان نوع متعارف بدهد و اگر در زمان وقوع عقد، چند نوع متعارف بوده شوهر می تواند از یكی از انواع متعارف مهر رابپردازد هرچند قیمت اقل باشد والله العالم .»
آیت الله العظمی سید موسی شبیری زنجانی 
«ظاهرا مرد باید مهری را كه به حسب معمول مهر چنین زنی است بپردازد به این معنی اگر مهریه امثال آن زن با در نظر گرفتن شئونات وی بین ۱۰ میلیون و ۲۰ میلیون است مرد باید لااقل ۱۰ میلیون بپردازد و بیش از آن لازم نیست پرداخت شود و اگر مهریه را كمتر از مهرالمثل قرار داده باشند مثلا مهر را ۸ میلیون قرار دهند همان ۸ میلیون كافی است .»
آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی 
«مهریه باید معین باشد و ذكر مهریه به نحو مذكور در سؤال كافی نیست و مجرد ذكر ماشین یا سكه درصورتی كه ماشین و سكه انواع متعددی داشته باشند تعیین مهریه نیست و در چنین موردی زوج بایدمهرالمثل بپردازد والله العالم .»
آیت الله العظمی محمد فاضل لنكرانی 
«اگر مهریه مجهول باشد و دقیقا معلوم نباشد مهریه باطل است ولی عقد صحیح است و احكام عقد بدون مهر را دارد. لذا بعد از دخول ، زن استحقاق مهرالمثل را دارد و اگر قبل از دخول او را طلاق دهد باید مقداری پول مناسب شأن زن به او بدهد.»
آیت الله العظمی ناصر مكارم شیرازی 
«در صورتی كه سكه یا ماشین در زمان عقد به سكه خاص یا ماشین مخصوص انصراف داشته به گونه ای كه هرجا سخن از سكه گفته می شده طرح قدیم (مثلا) به ذهن می آمده یا هر جا سخن از ماشین بوده ماشین پیكان (به عنوان مثال ) به ذهن متبادر می شده ، ملاك همان است در غیر این صورت طرفین به نوعی با یكدیگرمصالحه كنند.»
آیت الله العظمی حسین نوری همدانی 
«اگر حد متعارفی در میان باشد، باید همان را به عنوان مهریه بدهند و اگر نباشد مصالحه كنند


منبع:

1- ر.ك : امام‌ خميني‌ (ره )، تحريرالوسيله ، چاپ‌ مؤسسه‌ تنظيم‌ و نشر آثار امام‌ (ره )، ج‌ 2، ص‌ 283 : «لابد من‌ تعيين‌ المهربما يخرج‌ عن‌ الابهام ... نعم‌ لا يعتبر فيه‌ التعيين‌ الذي‌ يعتبر في‌ البيع‌ و نحوه‌ من‌ المعاوضات ... .»
2- شيخ‌ محمدحسن‌ نجفي ، جواهر الكلام ، ج‌ 31، ص‌ 19.
3- نهايه المرام ، ج‌ 1، ص‌ 366 ـ 368.
4- امام‌ خميني‌ (ره )، پيشين .
5- محمدعلي‌ اراكي ، كتاب‌ النكاح ، ص‌ 361 و 362.
6- شيخ‌ حر عاملي ، وسائل الشيعه ، ج‌ 15، باب‌ 2 از ابواب‌ مهور، ح‌ 1.
7- شيخ‌ محمدحسن‌ نجفي ، پيشين ، ص‌ 21.
8- گنجينه‌ آراي‌ فقهي‌ ـ قضايي ، مركز تحقيقات‌ فقهي ، سؤال‌ 8068
منبع : پرسمان فقهي قضايي - معاونت آموزش قوه قضائيه

(0)
هیچ دیدگاهی وجود ندارد
دیدگاه خود را بنویسید
*
*
*